Meer elektrische auto's, maar minder winst per verkochte auto
Volkswagen verkocht in het afgelopen kwartaal wereldwijd 209.100 volledig elektrische voertuigen, een stijging van 19,6 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Op papier is dat precies wat de autofabrikant nodig heeft in een markt die steeds verder richting elektrisch rijden beweegt. In de praktijk werkt het groeiende aantal EV's echter tegen het concern. De marge op elektrische modellen blijft namelijk achter op die van auto's met een verbrandingsmotor. Daardoor zet elke extra verkochte EV de winst eerder onder druk dan dat hij die verbetert.
Financiedirecteur Arno Antlitz erkende deze week openlijk dat de groep op dit moment minder verdient aan elektrische voertuigen dan aan verbrandingsmotorauto's. Na negen maanden staat de operationele winstmarge voor bijzondere posten op 3,8 procent. Volgens Antlitz is dat te laag om in de toekomst stevig te blijven investeren.
Waarom elektrische auto's voorlopig weinig opleveren
Op papier zijn elektrische auto's eenvoudiger opgebouwd dan auto's met een verbrandingsmotor. Ze hebben minder bewegende delen en zouden daardoor goedkoper te produceren moeten zijn. De werkelijkheid is weerbarstiger. Ontwikkeling van nieuwe platforms en software is kostbaar en de accu's maken de productie nog steeds duur. Lagere celprijzen helpen per auto flink, maar de opschaling moet nog volgen voordat de kosten echt zakken.
Tesla en een aantal Chinese fabrikanten laten zien dat je met elektrische auto's wel geld kunt verdienen. Dat maakt het verschil met traditionele autobouwers extra zichtbaar. Mijn indruk uit de markt is dat fabrikanten met eigen, speciaal voor elektrisch ontworpen platforms beter uit de voeten kunnen dan concerns die oude fabrieken en toeleveringsketens moeten meeslepen.
Grotere verliezen door China, tarieven en afwaarderingen
De elektrische verkoop is niet de enige reden dat het concern in zwaar weer zit. De groep boekte in het derde kwartaal een operationeel verlies van 6,6 miljard dollar, het grootste verlies sinds de Dieselgate-affaire in 2015. Daarnaast schreef Volkswagen zijn belang in Porsche af en nam het bijna 9 miljard dollar aan eenmalige kosten op. De krimpende Chinese markt geldt als het grootste probleem, gevolgd door de forse Amerikaanse importheffingen.
Opvallend is het moment van de bekendmaking. Tegelijkertijd pleit Volkswagen in de Europese Unie voor soepelere CO2-regels. Dat past niet goed bij een bedrijf dat de nadruk op elektrificatie zegt te leggen. Het zal kritische vragen oproepen in Brussel en bij concurrenten.
Wat Volkswagen nu moet doen
Antlitz stelt dat het bedrijf geen tijd kan verliezen en snel en beslist moet handelen. Voor Nederlandse rijders betekent dat vooral dat de elektrische modellen van Volkswagen op de lange termijn beschikbaar blijven. De keuzes van de fabrikant bepalen echter hoe snel er nieuwe, goedkopere EV's komen. Het concern werkt aan een nieuwe generatie betaalbare elektrische auto's en daar hangt veel van af. Als de marge niet verbetert, moet er op investeringen worden bezuinigd. Dat is precies wat de markt op dit moment niet kan gebruiken.
Voor de elektrische markt als geheel is dit een waarschuwing: volume alleen garandeert geen winst. Fabrikanten die vooral op aantallen sturen, lopen het risico hun verbrandingsmotorwinsten sneller kwijt te raken dan dat de EV-marge groeit. Kopers profiteren wel wanneer de kosten zakken, want dat vertaalt zich uiteindelijk in scherpere prijzen. Wie nu overweegt een elektrische Volkswagen te kopen, doet er goed aan de actuele aanbiedingen goed te vergelijken.
