De Cybercab is eindelijk echt — na tien jaar beloften

Tesla heeft de Cybercab woensdag officieel gelanceerd tijdens een besloten evenement in Austin, Texas. Ongeveer twee jaar na de eerste onthulling van het goudkleurige tweezitsconcept zijn nu ook het bredere publiek en Tesla-geïnteresseerden aan de beurt geweest. De voertuigen die momenteel rondrijden zijn vanaf de grond opgebouwd voor volledige autonomie: geen stuur, geen pedalen, geen spiegels.

Sinds donderdag zijn de ritten ook toegankelijk voor reguliere gebruikers van Tesla's Robotaxi-dienst. Die dienst draaide al met stuurloze Model Y's, maar de Cybercab voegt daar een specifiek voor dit doel ontworpen voertuig aan toe. Voor Tesla-CEO Elon Musk, die al meer dan een decennium belooft dat zijn merk een glorieuze zelfrijdende toekomst zal leveren, is dit een symbolisch moment. De vraag is alleen: is het nog wel op tijd?

De concurrentie verslapt al jaren niet

Wie denkt dat Tesla de enige is die dit terrein verkent, heeft de afgelopen jaren niet goed opgelet. Terwijl Musk sprak over '1 miljoen robotaxi's in 2020' en 'volledig zelfrijdend volgend jaar, zeker weten', bouwden concurrenten aan concrete operaties. Enkele voorbeelden uit de afgelopen week alleen al illustreren hoe druk het inmiddels is in deze markt.

Zoox, eigendom van Amazon, startte vorige maand met betaalde ritten in Las Vegas in een eigenzinnig, pod-achtig autonoom voertuig. In San Francisco biedt het bedrijf nog gratis proefritten aan. Deze week kwam daar uitbreiding van testritten in Houston en San Diego bij, als voorbereiding op commerciële operaties in meer steden. Ook opvallend: Zoox is als eerste aanbieder begonnen met ritten naar en van de luchthaven van Las Vegas. Luchthavens worden binnen de branche gezien als lucratieve routes, maar de chaotische omgeving maakt ze technisch uitdagend.

Uber en Wayve lanceerden deze week naar eigen zeggen de eerste autonome ritten in het Verenigd Koninkrijk. In deze beginfase arriveren er sensoren-uitgeruste Ford Mustang Mach-E's, wel met een veiligheidschauffeur achter het stuur. Op termijn willen de bedrijven in twaalf markten autonome voertuigen via de Uber-app aanbieden. Tokyo staat volgens de planning nog dit jaar op de rol, met technische ondersteuning van Nvidia. Uber heeft tientallen samenwerkingen gesloten voor autonome voertuigen, waaronder een met Lucid en Nuro die eind dit jaar resultaat moet opleveren.

Waymo, de divisie van Alphabet, blijft de onbetwiste marktleider in de Verenigde Staten. Het bedrijf kondigde deze week uitbreiding aan naar drie nieuwe steden: San Diego, Tampa en Denver. Die laatste brengt een nieuwe uitdaging met zich mee: sneeuw. Buiten testomstandigheden heeft Waymo daar nog nooit mee te maken gehad. Met veertien Amerikaanse steden heeft Waymo verreweg het grootste bereik van alle robotaxi-operators. Het bedrijf zet meer dan 4.000 stuurloze Jaguar I-PACE's en Zeekr-vans in, goed voor zo'n 500.000 ritten per week.

Tesla's weddenschap op camera's alleen

Tesla's strategie verschilt fundamenteel van die van de concurrentie. Waar Waymo, Zoox en vrijwel alle andere spelers vertrouwen op een combinatie van camera's, lidar en radar, zet Tesla volledig in op een puur camera-gebaseerd systeem. Die keuze moet de kosten drastisch verlagen en schaalbaarheid mogelijk maken. Of die aanpak op grote schaal werkt, is in deze vroege fase nog volstrekt onduidelijk.

De verticale integratie — Tesla ontwerpt zowel het voertuig als de software en de dienst — is een tweede pijler onder de strategie. Als de weddenschap slaagt, kan Tesla Uber, Waymo en de rest onderbieden en met de Cybercab naar de top van de robotaxi-markt rijden. Dat zou Musk' strategische verschuiving weg van de traditionele autobusiness — de Cybercab is het eerste volledig nieuwe Tesla-model in jaren — als verstandig bewijzen.

De cijfers tot nu toe zijn echter bescheiden. Tesla heeft in Texas, waar het merendeel van de robotaxi-activiteiten plaatsvindt, 420 autonome voertuigen geregistreerd bij de DMV, waarvan 45 Cybercabs. Hoeveel daarvan daadwerkelijk tegelijkertijd in dienst zijn, is onbekend. Ter vergelijking: Waymo's vloot is ruim negen keer zo groot en groeit sneller.

Risico van te lang wachten

Als Tesla's camera-only aanpak niet schaalt, of als het te lang duurt voordat de technologie betrouwbaar genoeg is, loopt het bedrijf het risico dat concurrenten de zelfrijdende toekomst grotendeels voor zich opeisen — dezelfde toekomst die Musk al zo lang voor ogen heeft. Naast de genoemde spelers zijn er nog tientallen andere bedrijven actief, waaronder Motional, Lyft, MOIA, Mobileye, May Mobility en AVRide.

De komende maanden zullen uitwijzen of de Cybercab de doorbraak wordt die Tesla nodig heeft, of dat het bedrijf in een markt is gestapt waar de concurrentie al verder is dan de eigen achterban soms wil toegeven.