RDW bood concessies na factuurconflict
De Nederlandse RDW speelt een sleutelrol in Teslas Europese uitrol van Full Self-Driving (Supervised). Uit honderden pagina's correspondentie die Reuters via WOB-verzoeken verkreeg blijkt dat Tesla maandenlang druk uitoefende om dat proces te versnellen. In november 2024 meldde een Tesla-medewerker dat testen voor eind die maand "mission critical" was voor de leiding. Die deadline zou volgens Tesla de "goodwill" van de RDW meten.
Het conflict escaleerde rond de kosten. Europese regels verplichten fabrikanten om de rekening van de toezichthouder te betalen en dat verschilt fundamenteel van de Amerikaanse situatie. In april 2025 bestempelde Tesla een factuur van 365.000 euro voor vijf maanden werk als "extreem hoge kosten" en weigerde te betalen zonder uur-voor-uur specificatie van elk RDW-medewerker. Ook protesteerde het bedrijf tegen de kosten van een bezoek van vijf RDW-medewerkers aan Gigafactory Berlin.
Een week na die klacht nodigde een RDW-medewerker Tesla uit om voorstellen te doen om het "vereiste effort" aan te passen of te verminderen. Wat volgde was een reeks concessies: Tesla stelde dat eigen testrapporten volstonden in plaats van aanwezigheid bij tests. De RDW bood daarop aan deels op afstand toe te kijken. Over-the-air software-updates zou de RDW niet "te diep" technisch doornemen. Tesla eiste vooraf exacte testplannen en de namen van veiligheidschauffeurs en kreeg beide.
Goedkeuring zonder openbare testdata
De RDW stelt dat dit de onafhankelijkheid of grondigheid niet aantast, maar weigert de eigen FSD-testdata openbaar te maken vanwege Teslas handelsgeheimen. Dat is opmerkelijk omdat de RDW nu 26 andere EU-landen vraagt die review te vertrouwen zonder dat die publiek controleerbaar is.
Teslas eigen veiligheidsstudie die het in april met lidstaten deelde en vorige maand op X plaatste, houdt geen stand bij wetenschappelijke toetsing. Zeven verkeersveiligheidsonderzoekers stelden tegenover Reuters dat de FSD-sample te klein was. Tesla mat volgens hen "surrogaten" zoals toeteren, richtingaanwijzergebruik en hard remmen in plaats van daadwerkelijke ongevallen. De FSD-ritten werden bovendien gereden door Teslas eigen professionele testchauffeurs, niet door gewone eigenaren. Teslas eigen kleine lettertje stelt dat de vergelijkingen niet als "causale schattingen" gelezen mogen worden.
Fanbase als drukmiddel en commerciële noodzaak
Tesla mobiliseerde actief zijn eigenaren. Musk vroeg op de aandeelhoudersvergadering van 2024 om "druk van klanten in Europa op de regelgevers". Een Tesla-account op X deelde het RDW-contactformulier. Tientallen eigenaren stuurden e-mails naar Zweedse en Noorse toezichthouders met herhaalde levensreddingsclaims. Noors functionaris Stein-Helge Mundal waarschuwde collega's dat ze "veel effort" zouden moeten besteden aan "misleide consumenten".
De druk werkt. Frankrijk blokkeerde FSD in juli maar minister Philippe Tabarot postte vorige maand een foto van een videogesprek met Musk over "constructieve uitwisseling". Intussen staat een EU-brede stemming gepland die mogelijk al in december komt. Acht landen waaronder Nederland, Litouwen, Denemarken, België, Estland, Slovenië en Tsjechië hebben FSD goedgekeurd. Duitsland, Italië en Spanje nog niet. Zweden eist dat Tesla de mogelijkheid verwijdert om boven de maximumsnelheid te rijden.
De commerciële noodzaak is evident: Teslas Europese verkopen kelderden vorig jaar met 28 procent en FSD is een van de weinige producten die concurrenten als BYD en Volkswagen hier nog niet kunnen evenaren. Dat verklaart de haast, maar maakt het niet tot taak van een toezichthouder om die te faciliteren. Als FSD werkelijk zo veilig is als beweerd, ligt de oplossing voor de hand: publiceer de Europese klantdata, geef de RDW vrij om testresultaten te delen en laat onafhankelijke onderzoekers het werk controleren.
