Waarom een subsidie op occasion-EV's averechts werkt
De Duitse denktank Agora Verkehrswende trekt aan de bel over het plan om tweedehands elektrische auto's te subsidiëren. In een uitgebreide analyse toont de organisatie aan dat de werking van dergelijke prijssteun op de occasionmarkt nauwelijks te sturen is. De verwachting is dat een koopsubsidie voor gebruikte elektrische personenauto's door verhoogde vraag en meenemers juist tot prijsstijgingen leidt. Dat schaadt precies de groep die de subsidie moet helpen: huishoudens met een beperkt budget.
Dr. Wiebke Zimmer, plaatsvervangend directeur van Agora Verkehrswende, formuleert het scherp: een koopsubsidie voor gebruikte elektrische auto's kan de markt ongunstig verstoren. Het aanbod is al schaars en de vraag is de afgelopen maanden sterk gestegen. De prijzen voor occasion-EV's blijven voorlopig hoog. De overheid kan de betaalbaarheid beter verbeteren door gericht laadguthaben uit te geven aan huishoudens met lagere inkomens en zonder privélaadmogelijkheid.
Hoe de occasionmarkt voor elektrische auto's in elkaar zit
Agora analyseert in het rapport hoe de occasionmarkt voor elektrische personenauto's functioneert, welke factoren het koopinteresse beïnvloeden en welke opties de politiek heeft. De prijs van een gebruikte EV heeft een dubbelzinnig effect. Lage prijzen zijn aantrekkelijk voor kopers, maar staan tegelijk voor een sterkere waardevermindering bij nieuwe voertuigen. Onstabiele restwaarden voor elektrische auto's ondermijnen het vertrouwen in de markt en leiden vooral bij nieuwvoertuigen tot aankoopafwachting. Om meer gebruikte elektrische auto's op de markt te krijgen, moet eerst de verkoop van nieuwe exemplaren verder groeien.
Anders dan bij nieuwe auto's worden occasions voornamelijk door particulieren gekocht. Het interesse overstijgt het aanbod verre. In augustus 2026 bedroeg het marktaandeel van elektrische personenauto's op de occasionmarkt 5,3 procent, goed voor 26.769 eigendomsoverschrijvingen. In dezelfde maand een jaar eerder was dat nog 3,9 procent. De grootste belangstelling komt uit de hogere inkomensgroepen, maar ook in huishoudens met een maandelijks netto-inkomen onder de 2.000 euro kan circa 37 procent van de koopgeïnteresseerden zich een volledig elektrische occasion voorstellen. Dat blijkt uit een representatief onderzoek dat al in augustus 2025 werd uitgevoerd, dus vóór de huidige energieprijscrisis.
Onzekerheid en informatiegebrek remmen doorbraak
Marion Vieweg, projectleider bij Agora Verkehrswende, wijst op verdere onderzoeksresultaten die aantonen dat ondanks het groeiende interesse nog veel werk te verzetten valt. Vooroordelen en onzekerheden over elektrisch rijden moeten worden weggenomen, ook bij de meest ontvankelijke kopersgroepen. De technologie ontwikkelt zich snel en veelvoorkomende twijfels over de alledaagse bruikbaarheid of rentabiliteit van elektrische voertuigen zijn vaak ongegrond. Daarom pleit Agora voor uitbreiding van informatie- en testaanbiedingen rond elektrisch rijden.
Om het vertrouwen in gebruikte elektrische auto's te versterken, adviseert de denktank bovendien om de ontwikkeling van een internationale standaard voor batterijkwaliteitsbeoordeling snel te bespoedigen. Consumenten moeten testresultaten onafhankelijk van de aanbieder kunnen vergelijken. Voor huishoudens met lagere inkomens is het ook nodig om de uitrol van privélaadinfrastructuur bij appartementencomplexen te vereenvoudigen.
Export slaat gat in Duitse occasion-voorraad
Een structurele belasting voor de markt ziet Agora in de aanzienlijke export van gebruikte elektrische personenauto's uit Duitsland. Alleen in de eerste helft van 2026 ging het om 33.700 voertuigen, terwijl in dezelfde periode slechts 4.700 werden geïmporteerd. De export richt zich vooral op Denemarken, Nederland, Finland en België. In die landen worden verbrandingsauto's met hoge belastingen belast, waardoor gebruikte elektrische auto's uit Duitsland daar aantrekkelijk geprijsd zijn.
Voor Nederlandse occasion-kopers heeft dit een direct gevolg: een deel van het toch al beperkte Duitse aanbod verdwijnt naar andere markten. Dat versterkt de krapte op de Nederlandse markt, waar de prijzen voor gebruikte EV's eveneens onder druk staan. Het Agora-rapport onderstreept dat beleidsmakers voorzichtig moeten zijn met prijsinstrumenten die de vraag verder opstoken zonder het aanbod te vergroten.