Betaalbaarheid wordt de harde grens voor EV-kopers
De economische druk laait wereldwijd op en dat heeft directe gevolgen voor wie een elektrische auto overweegt. Uit het McKinsey Mobility Consumer Survey, waarvoor meer dan 20.000 mobiliteitsgebruikers in China, Duitsland, Japan, het Verenigd Koninkrijk en de VS werden ondervraagd, blijkt dat bijna een derde (32%) de aankoop van een volgende auto uitstelt. Nog opvallender: 45% overweegt een kleinere segment te kiezen dan oorspronkelijk gepland.
De prijsplafonds zijn concreet. Ongeveer de helft van de ondervraagden houdt rekening met een budget van minder dan 40.000 dollar (circa €34.800). Bij compacte en kleine auto's — het segment waar de meest toegankelijke EV's zoals de Dacia Spring, MG4 en BYD Dolphin opereren — wil 31% maximaal 20.000 dollar (€17.400) uitgeven. Nog eens 24% stopt de grens bij 30.000 dollar (€26.100). Dat maakt de positie van Chinese fabrikanten met hun agressieve prijsstrategie direct duidelijk.
Het prijs-kwaliteitverhouding noemt 60% als een van de belangrijkste aankoopcriteria, direct na kwaliteit zelf. Voor de Nederlandse markt betekent dit dat de subsidiedruk op leaseprijzen en de scherpte van importeurs steeds bepalender wordt voor het succes van een model.
E-auto's breken door naar de middenklasse — met regionale kloven
Het elektrische rijden is bezig zijn publiek radicaal te verbreden. Waar EV-kopers vroeger vooral welvarende vroegadopters waren, trekken de auto's nu ook conservatieve pragmatikers en gezinnen uit de middenklasse. De regionale verschillen blijven echter enorm.
In China ziet meer dan 80% een volledig elektrische auto als waarschijnlijke volgende aankoop. In Europa is dat ongeveer de helft, in Japan 37% en in de VS slechts 36%. Dat de VS zo laag scoort, ondanks de Tesla-dominantie, wijst op de blijvende polarisatie daar: of men koopt een dure Tesla, of men blijft bij benzine.
Plug-in hybrides blijven daarbij een cruciale overbruggingsoptie. Opvallend is de Chinese voorkeur voor extenders met bereik: 15% overweegt een elektrische auto met compacte verbrandingsmotor als stroomgenerator. Modellen als de Li Auto L9 en Seres 5 populariseren dit concept, dat in Europa nog vrijwel onbekend is.
Wie al een EV in de garage heeft, wordt overigens een stuk loyaler aan elektrisch rijden. Huishoudens met zowel een verbrandingsmotor als een elektrische auto stappen drie- tot viermaal vaker over op een volgende BEV dan huishoudens met alleen verbranders. De belangrijkste drempels blijven laadinfrastructuur, batterijlevensduur en aanschafprijs — al is het aantal mensen met puur actieradiusangst in drie jaar tijd gehalveerd van 45% naar 20%.
Chinese merken en zelfrijdtechnologie schudden het merkenlandschap op
Bijna drie op de tien kopers (28%) verwacht van merk te wisselen bij hun volgende aankoop. In het premiumsegment loopt dat op tot 34%. De drijfveren zijn duidelijk: geavanceerde rijhulpsystemen (ADAS), duurzame aandrijftechnologie en digitale ecosystemen worden de nieuwe onderscheiders. Automatisch parkeren scoort daarbij het hoogste consumenteninteresse.
Voor betere zelfrijdcapaciteiten zou een kwart van de kopers van merk wisselen. In China is dat zelfs de helft — een markt waar Xpeng, Huawei-AITO en BYD met stadspiloten en geavanceerde NOA-functies (Navigate on Autopilot) flink investeren. Europese merken als Mercedes en BMW die hun Drive Pilot respectievelijk Level 3-systemen positioneren, krijgen hier directe concurrentie.
Het vertrouwen in Chinese automerken groeit in Europa, zij het ongelijk. In het Verenigd Koninkrijk is de interesse hoger dan in Duitsland, en vooral jongeren, EV-bezitters en premiumkopers zijn ontvankelijk. De redenen: prijs-kwaliteit, innovatie en vooruitstrevende EV- en ADAS-technologie. Skeptici wijzen op gebrek aan vertrouwen, lage naamsbekendheid, datasecurity en onduidelijke dealernetwerken.
Dat de perceptie van technologische superioriteit verschuift, blijkt scherp: 54% van de Europese ondervraagden ziet Chinese fabrikanten als leidend in batterijelectrische techniek, 40% in plug-in hybrides. Hun marktaandeel in nieuwe EV-verkopen: circa 12% in Duitsland en 21% in het VK. Voor Nederland, waar BYD en MG al structureel in de top-10 staan, is dit geen hypothetische trend meer.
Autokoop wordt hybride: online én dealer, met AI als nieuwe factor
Het aankoopproces zelf fragmenteert in drie routes: dealer-gedreven, kanaaloverstijgend (online én fysiek), en vrijwel volledig online. In Europa en de VS prefereren jongeren, EV-kopers en premiumklanten die combinatie van digitale oriëntatie met dealercontact. Oudere kopers en verbrandingsmotorkopers blijven dealer-georiënteerd.
Opvallend: 34% van alle nieuwautokopers doet helemaal geen online zoek- of configuratiewerk. Bij verbrandingsmotorkopers loopt dat zelfs op tot 41%. De kloof met EV-kopers, die vaker van tevoren specificaties, bereik en laadcurves vergelijken, is significant.
Kunstmatige intelligentie als hulpmiddel in het koopproces gebruikt 28% van de kopers onder 45 jaar, 24% van EV-kopers, maar slechts 5% van oudere kopers. Dat generatieverschil zal de komende jaren alleen maar scherper worden. De tevredenheid over dealercontact (71%) en proefritten (76%) blijft hoog, maar gepersonaliseerde communicatie scoort slechts 60% — terwijl juist jonge, EV-geïnteresseerde en premiumkopers dat als essentieel beschouwen.
Voor Nederlandse dealers en importeurs betekent dit dat investeren in digitale customer journeys en AI-gestuurde adviesgesprekken geen luxe meer is, maar een overlevingsstrategie in het EV-segment.
